Anh chị em góp tiền tặng hoa bố mẹ êm nhất khi có một người đầu mối, mỗi người góp theo sức và số tiền từng người được giữ kín, mẫu hoa được chốt trước hạn, lời nhắn đứng tên đủ các con, dâu rể và cháu. Người ở xa không về được vẫn có mặt qua cuộc gọi video lúc trao.
Nghe thì đơn giản, nhưng nhiều gia đình đã có những lần không vui chỉ vì một bó hoa chung: người chuyển tiền chậm, người chê mẫu, người thấy tên mình bị quên, người ở xa thấy mình bị gạt ra. Bài này đi qua từng chỗ dễ vướng, để món quà chung cho bố mẹ thật sự là của chung, chứ không thành một lần anh em giận nhau.
Vì sao góp chung tặng hoa bố mẹ hay sinh chuyện
Anh chị em ruột lớn lên cùng nhau, nhưng khi đã có gia đình riêng thì mỗi người một hoàn cảnh. Người khá giả, người đang khó; người có con nhỏ, người đang nuôi con ăn học; người ở gần bố mẹ, người ở tận tỉnh khác hay nước ngoài. Một khoản góp nhỏ với người này có thể là một khoản phải tính với người kia.
Ngoài tiền, còn chuyện công sức. Người ở gần thường là người làm mọi việc: đặt hoa, nhận hoa, bày biện, dọn dẹp. Người ở xa chỉ chuyển tiền. Lâu dần, người ở gần thấy mình gánh nhiều, người ở xa thấy mình bị coi là chỉ biết góp tiền. Không ai nói ra, nhưng một bó hoa sinh nhật mẹ có thể làm những cảm giác ấy bật lên.
Thêm một lớp nữa là dâu, rể. Người con dâu có thể muốn góp riêng phần mình, hoặc không muốn bị coi là “góp theo chồng”. Người con rể có thể không biết nên đứng tên thế nào. Những điều nhỏ ấy, nếu không nói ra từ đầu, rất dễ thành chuyện sau này.
Tin vui là hầu hết những vướng mắc này có cách tránh, và cách tránh không cần gì phức tạp: một người lo việc, một quy tắc chia phần mà ai cũng đồng ý, một hạn chót rõ ràng, một lời nhắn đủ tên. Các phần dưới đi lần lượt qua từng thứ ấy.
Người đầu mối: chọn ai và làm những gì
Chọn ai. Không nhất thiết là anh cả hay chị cả. Người hợp nhất là người ở gần bố mẹ, có thời gian và quen việc. Nhiều nhà luân phiên mỗi dịp một người để không ai gánh mãi. Bàn trước một lần, áp dụng cho cả năm.
Đưa ra lựa chọn, không đưa ra câu hỏi mở. Thay vì hỏi “tặng hoa gì cho mẹ”, người đầu mối gửi hai, ba mẫu cụ thể kèm hạn chót trả lời. Câu hỏi mở thường kéo theo mười ý kiến và không ai chốt.
Giữ kín số tiền của từng người. Người đầu mối nhận tiền riêng của từng người, không công khai trong nhóm chung ai góp bao nhiêu. Chỉ báo tổng đã đủ hay chưa. Việc này giúp người góp ít không phải ngại và người góp nhiều không bị coi là khoe.
Báo lại sau khi trao. Gửi ảnh bố mẹ nhận hoa, kể vài câu bố mẹ nói. Đây là phần nhiều người đầu mối quên, nhưng là phần làm người ở xa thấy mình có mặt. Nếu có tiền thừa sau khi đặt, báo rõ để cả nhà quyết gửi lại hay để dành cho dịp sau.
Được cảm ơn. Anh chị em nên nhớ cảm ơn người đầu mối, dù chỉ một câu. Việc lo toan nhỏ nhặt ấy lặp lại mỗi năm vài lần là một gánh có thật.
Ba cách chia phần và khi nào hợp
Không có cách chia nào đúng cho mọi nhà. Bảng dưới đặt ba cách hay gặp cạnh nhau để các anh chị em tự chọn.
| Cách chia | Hợp khi | Điểm cần lưu ý |
|---|---|---|
| Chia đều | Hoàn cảnh các nhà tương đương; món quà không quá lớn | Đơn giản, rõ ràng; nhưng có thể nặng với người đang khó |
| Góp theo sức, giữ kín | Hoàn cảnh chênh lệch rõ | Cần người đầu mối kín đáo; không ai được hỏi ai góp bao nhiêu |
| Quy đổi bằng việc | Có người ít tiền nhưng ở gần, có thời gian | Người lo việc góp ít tiền hơn; phải nói rõ từ đầu để ai cũng đồng ý |
Ví dụ giả định: bốn anh chị em, hai người ở xa có thu nhập tốt, một người ở gần đang nuôi con nhỏ, một người vừa mất việc. Nhà ấy có thể chọn cách góp theo sức, người ở gần lo việc đặt và nhận hoa, người vừa mất việc chỉ cần góp lời chúc và có mặt hôm trao. Không ai bị bỏ ra ngoài, không ai phải gồng.
Chốt mẫu hoa nhanh trong nhóm gia đình
Nhóm trò chuyện gia đình đông người dễ thành chỗ bàn mãi không xong. Một quy trình gọn:
- Người đầu mối nhắn trước dịp ít nhất một tuần: dịp gì, ngân sách chung dự kiến, hạn góp ý.
- Gửi hai đến ba mẫu cụ thể, mỗi mẫu một dòng mô tả: loài, màu, cỡ, bó hay giỏ hay bình.
- Hỏi một câu duy nhất: ai có ý kiến khác thì nói trước hạn. Im lặng coi như đồng ý.
- Đến hạn, chốt mẫu được nhiều người chọn nhất. Nếu hoà, người đầu mối quyết, hoặc chọn mẫu hợp sở thích bố mẹ nhất.
- Gửi lời nhắn dự kiến cho cả nhà đọc trước, kiểm đủ tên.
- Sau khi trao, gửi ảnh và vài dòng kể lại vào nhóm.
Quy trình nghe hơi “hành chính” với chuyện gia đình, nhưng chính nó giúp tránh cảnh tới sát ngày vẫn chưa có hoa, hoặc người này tưởng người kia đã đặt. Một hai lần đầu làm kỹ, các lần sau mọi người đã quen nếp. Nếu nhóm gia đình có cả bố mẹ, lập một nhóm riêng cho anh chị em để giữ bất ngờ.
Dịp nào nên góp chung, dịp nào để mỗi người tự tặng
Không phải dịp nào cũng cần một bó hoa chung. Góp chung mọi lần dễ biến tình cảm thành một khoản phí định kỳ. Một cách phân chia nhiều nhà thấy hợp:
- Dịp lớn, cả nhà tụ họp như sinh nhật tròn tuổi, kỷ niệm ngày cưới năm tròn của bố mẹ, bố mẹ khỏi bệnh về nhà: một món chung, đủ lớn, đứng tên tất cả.
- Dịp hằng năm như sinh nhật thường, Ngày của Mẹ, Ngày của Cha: có thể góp chung một bó, cũng có thể để mỗi người tự gửi lời chúc và quà nhỏ theo cách riêng.
- Dịp riêng của từng người với bố mẹ: con gái về thăm mẹ, con trai đưa bố đi khám, con dâu ghé chơi. Những lần ấy mang hoa riêng, không cần báo cả nhà.
- Khi bố mẹ ốm hoặc buồn: không cần chờ góp. Ai ở gần mua hoa mang tới trước, báo lại sau; người khác góp phần nếu muốn.
Bàn trước một lần cách làm cho cả năm giúp nhóm trò chuyện gia đình bớt những tin nhắn hỏi “năm nay có góp không”. Bố mẹ cũng nhận được cả hai thứ: món quà chung cho thấy các con đoàn kết, và những bó hoa riêng cho thấy mỗi đứa con vẫn có sợi dây riêng với bố mẹ.
Đứng tên: các con, dâu rể và các cháu
Lời nhắn trên bó hoa chung nên ghi đủ tên. Cách phổ biến là ghi theo từng nhà: “Các con: anh Hùng và chị Lan, chị Mai và anh Tuấn, em Nam”, rồi “và các cháu”. Nếu muốn ngắn, ghi “Các con, các dâu rể và các cháu” cũng được, miễn là không ai bị lọt.
Dâu và rể nên có tên, không chỉ nằm sau chữ “và vợ”, “và chồng”. Với bố mẹ chồng, thấy tên con dâu trên bó hoa là một điều đáng quý. Với con dâu, được ghi tên riêng là được coi là người trong nhà. Một chi tiết nhỏ nhưng có sức nặng.
Nếu trong nhà có anh chị em đang ly thân, ly hôn, hỏi người ấy muốn đứng tên thế nào. Đừng tự quyết thay. Có người muốn ghi riêng tên mình, có người muốn ghi kèm con. Tôn trọng lựa chọn ấy là cách giữ hoà khí.
Các cháu lớn có thể viết thêm một dòng riêng, hoặc góp một bức vẽ, một tấm ảnh. Ông bà thường đọc phần của cháu đầu tiên, rồi mới đọc lần lượt tới tên các con.
Trao hoa khi anh chị em không đủ mặt
Gọi video đúng lúc trao. Người ở gần trao hoa, đồng thời gọi video nhóm cho những người ở xa. Bố mẹ nhìn thấy các con trên màn hình đúng lúc cầm bó hoa, đó là khoảnh khắc khác hẳn với việc nhận hoa rồi mới được kể là ai tặng.
Ghi âm lời chúc trước. Nếu giờ trao không trùng giờ rảnh của người ở xa, mỗi người ghi âm một lời chúc ngắn, người đầu mối mở cho bố mẹ nghe sau khi trao hoa.
Không ai ở gần. Đặt hoa giao tới nhà, nhờ một người hàng xóm hay họ hàng ở gần có mặt cùng bố mẹ lúc nhận. Báo trước cho bố mẹ có hoa tới, để bố mẹ khỏi lo lắng khi người lạ gõ cửa.
Bố mẹ ở với một người con. Người con sống cùng bố mẹ thường là người trao hoa. Các anh chị em khác nên nhắn trước để người ấy biết giờ gọi video, và nhớ rằng người sống cùng bố mẹ là người chăm bố mẹ hằng ngày, đáng được cảm ơn.
Có người luôn vắng. Nếu một anh chị em năm nào cũng không góp, không có mặt, đừng biến bó hoa thành chỗ trách móc. Vẫn ghi tên người ấy, vì bố mẹ muốn thấy đủ các con. Chuyện trách nhiệm trong nhà nói riêng, ở dịp khác.
Khi anh chị em bất đồng
Có lúc anh chị em không thống nhất được: người muốn tặng hoa, người muốn tặng tiền, người thấy không cần gì cả. Khi ấy, hỏi lại câu gốc: bố mẹ thích gì? Nếu mẹ quý hoa, cứ tặng hoa dù có người thấy phí. Nếu bố mẹ thực tế, có thể góp tiền làm một món khác và chỉ thêm một bó hoa nhỏ.
Đừng để bất đồng lộ ra trước mặt bố mẹ, nhất là vào ngày vui. Bố mẹ dễ buồn khi thấy các con tranh luận vì món quà dành cho mình, có khi còn tự trách vì đã “làm khổ” các con. Mọi bàn bạc nên xong trước ngày trao.
Nếu một người muốn tặng riêng thêm, cứ để họ tặng, vào một lúc khác trong ngày, không giành chỗ với món quà chung. Sự quan tâm thêm chẳng bao giờ thừa, miễn là nó không biến thành cuộc so xem ai thương bố mẹ hơn.
Cuối cùng, nếu năm nay không thống nhất được, cứ làm theo cách đơn giản nhất và hẹn năm sau bàn sớm hơn. Bó hoa chỉ là một phần nhỏ của việc chăm lo cho bố mẹ; giữ được hoà khí giữa anh chị em mới là điều bố mẹ mong nhất.
Câu hỏi thường gặp
Anh chị em góp tiền tặng hoa bố mẹ có nên chia đều không?
Chia đều đơn giản và rõ ràng khi hoàn cảnh các nhà tương đương. Nếu chênh lệch lớn, góp theo sức và giữ kín số tiền từng người thường êm hơn. Một số nhà cho người ở gần góp bằng công sức lo việc. Quan trọng là bàn trước và cả nhà cùng đồng ý.
Ai nên là người đứng ra lo hoa cho bố mẹ?
Người ở gần bố mẹ, có thời gian và quen việc thường hợp nhất. Không nhất thiết là anh cả hay chị cả. Nhiều nhà luân phiên mỗi dịp một người để công việc được chia đều và không ai cảm thấy gánh mãi một mình.
Có cần ghi tên dâu rể trên bó hoa chung không?
Nên ghi. Dâu rể là người trong nhà, được ghi tên riêng thay vì chỉ “và vợ”, “và chồng” cho thấy sự trân trọng. Với bố mẹ, thấy tên con dâu, con rể trên bó hoa cũng là một niềm vui riêng.
Anh chị em ở nước ngoài thì góp và có mặt thế nào?
Chuyển phần góp cho người đầu mối trước hạn, gửi lời nhắn để ghi chung. Hôm trao, gọi video vào đúng lúc nếu được; nếu lệch giờ, ghi âm lời chúc để người ở nhà mở cho bố mẹ nghe. Người ở xa có mặt bằng giọng nói thường làm bố mẹ vui hơn cả bó hoa.
Một người trong nhà không chịu góp thì sao?
Vẫn ghi tên người ấy trên bó hoa, vì bố mẹ muốn thấy đủ các con. Đừng nhắc chuyện ấy trong nhóm chung hay trước mặt bố mẹ. Nếu lặp lại nhiều lần, nói riêng với người ấy vào lúc khác, tìm hiểu lý do thay vì trách móc.
Nên chốt mẫu hoa trước dịp bao lâu?
Nhắn cho cả nhà trước khoảng một tuần, đặt hạn góp ý trước dịp vài ngày. Như vậy người đầu mối còn thời gian đặt hoa, nhất là vào mùa lễ đông đơn. Đưa sẵn hai, ba mẫu cụ thể để mọi người chọn thay vì hỏi chung chung.