Khi người thân nhận giải thưởng hay bằng khen tại một buổi lễ, cách an toàn nhất là trao hoa ở sảnh hoặc khu vực bên ngoài ngay sau khi lễ kết thúc, không tự ý lên sân khấu trừ khi ban tổ chức mời. Bó hoa nên gọn, cầm được bằng một tay, vì người nhận thường còn phải cầm kỷ niệm chương, khung bằng hoặc hộp quà của ban tổ chức.
Lễ trao giải có kịch bản, có người dẫn chương trình, có giờ giấc. Ban tổ chức thường đã chuẩn bị hoa cho người đoạt giải. Hoa của gia đình và bạn bè vì thế đóng vai khác: không phải để làm nghi thức trên sân khấu, mà để mang niềm vui riêng của những người thân thiết. Bài dưới đây nói về chọn hoa, chọn lúc, giữ hoa suốt buổi lễ dài và xử lý khi giải không như kỳ vọng.
Hoa của ban tổ chức và hoa của người thân khác nhau thế nào
Ở phần lớn lễ trao giải, ban tổ chức có hoa để trao cùng giải thưởng. Bó hoa này thường được chọn theo kịch bản sân khấu: cùng màu, cùng cỡ cho mọi người nhận, để ảnh chụp đồng bộ. Phần hoa sân khấu và hoa trang trí hội trường thuộc việc của ban tổ chức, đã có nhiều bài hướng dẫn riêng về hoa sự kiện.
Hoa của gia đình, bạn bè, đồng nghiệp thì khác. Nó mang dấu ấn cá nhân: tông màu người nhận thích, loài hoa có kỷ niệm, một tấm thiệp viết tay. Người nhận sẽ nhớ bó hoa ấy theo cách khác hẳn với bó hoa trao chung trên sân khấu.
Cũng nên nhớ rằng một buổi lễ trao giải thường có rất nhiều người nhận. Gia đình của mỗi người đều mang hoa tới, sảnh sau lễ có thể rất đông. Biết trước điều đó, bạn sẽ hẹn với người nhận một điểm gặp cụ thể, như cột bên trái cửa ra hay góc gần thang máy, thay vì tìm nhau giữa đám đông với bó hoa trên tay.
Hiểu được sự khác biệt này giúp tránh hai lỗi hay gặp. Lỗi thứ nhất là chọn một bó quá to, quá rực để "nổi" hơn hoa ban tổ chức, rồi người nhận phải ôm hai bó lớn khi chụp ảnh. Lỗi thứ hai là cố chen lên sân khấu trao hoa cùng lúc ban tổ chức trao, làm rối kịch bản. Hoa người thân không cần cạnh tranh với hoa trên sân khấu; nó đến sau, gần hơn và riêng hơn.
Có được lên sân khấu tặng hoa không
Mặc định là không. Nếu không có lời mời từ ban tổ chức, người thân không nên tự lên sân khấu. Lễ trao giải thường có chuỗi người nhận nối tiếp nhau, chương trình chặt; một người lạ bước lên làm người dẫn và nhân viên hậu đài khó xử.
Khi nào được mời. Một số buổi lễ có phần "người thân lên chúc mừng", thường ở các lễ vinh danh nhỏ, lễ khen thưởng trong cơ quan, trường học. Khi đó ban tổ chức sẽ thông báo trước hoặc người dẫn sẽ mời. Hãy chuẩn bị sẵn hoa và đứng ở lối dẫn lên sân khấu theo hướng dẫn.
Hỏi trước nếu không chắc. Người nhận giải có thể hỏi ban tổ chức xem gia đình có được lên chúc mừng hay không. Đừng để người thân phải tự đoán giữa buổi lễ.
Trao dưới khán đài khi người nhận đi xuống. Ở nhiều buổi lễ, người nhận giải quay về chỗ ngồi sau khi nhận. Trao hoa ngay tại hàng ghế lúc này dễ chắn tầm nhìn của người phía sau và gây ồn. Tốt hơn là chờ giờ giải lao hoặc cuối buổi.
Chọn hoa theo kiểu lễ và nơi trao
Không gian buổi lễ quyết định cỡ và kiểu hoa. Bảng gợi ý dưới đây dựa trên những kiểu lễ hay gặp.
| Kiểu lễ | Nơi trao hợp | Cỡ và kiểu hoa | Lưu ý |
|---|---|---|---|
| Lễ lớn ở hội trường | Sảnh sau lễ | Bó gọn, tông nổi trên nền áo tối | Người nhận đã có hoa ban tổ chức; bó của bạn nên nhỏ hơn |
| Lễ khen thưởng ở cơ quan | Ngay tại phòng, sau phần trao | Bó nhỏ hoặc hoa để bàn | Đồng nghiệp góp chung thay vì nhiều bó lẻ |
| Lễ vinh danh ở trường | Sân trường, khu chụp ảnh | Bó nhẹ, chịu nắng | Ngoài trời lâu, chọn hoa thân khoẻ |
| Giải thưởng nhận vắng mặt, gửi về sau | Tại nhà | Bó to hơn hoặc bình hoa | Lúc này gia đình chính là buổi lễ |
| Giải thưởng nghề nghiệp, giới chuyên môn | Bữa tiệc sau lễ | Bó nhã, không cầu kỳ | Ít lời, thiệp ngắn, cụ thể |
Với người nhận mặc áo dài hoặc trang phục sáng màu, chọn hoa có màu tương phản nhẹ để ảnh đẹp. Với vest đen, xanh đậm, hoa vàng, cam, trắng thường nổi rõ. Đây là gợi ý ảnh chụp, không phải ý nghĩa bắt buộc.
Giữ hoa suốt một buổi lễ dài
Lễ trao giải có thể kéo dài nhiều giờ, phần lớn thời gian là ngồi trong hội trường lạnh hoặc chờ ngoài sảnh. Điều đầu tiên cần biết là có được mang hoa vào trong không. Nhiều hội trường cho mang, nhưng có nơi yêu cầu để đồ cồng kềnh ở khu vực gửi. Hỏi trước sẽ đỡ bối rối ở cửa.
Nếu được mang vào, đặt bó hoa nằm trên đùi hoặc dưới chân ghế, mặt hoa hướng lên, tránh để giấy gói sột soạt mỗi lần cử động. Đừng đặt hoa trên ghế trống bên cạnh vì người khác có thể ngồi lên. Nếu phải để bên ngoài, chọn chỗ có bóng râm, không gần cửa gió nóng hoặc máy lạnh thổi thẳng.
Bó hoa có bọc giữ nước ở gốc sẽ chịu được lâu hơn. Nếu bạn đặt hoa từ tiệm, hãy nói trước là hoa phải chờ vài giờ trước khi trao. Một số loài như hồng, cẩm chướng, cúc giữ dáng lâu ngoài nước hơn các loài mềm như cẩm tú cầu. Phần chọn loài và đóng gói thì đã có bài riêng ở trang đặt hoa, ở đây chỉ cần nhớ: báo tiệm biết hoa phải chờ bao lâu.
Khi trao, tháo bọc nước ra trước nếu nó xấu trong ảnh, nhưng giữ lại cho người nhận mang về.
Còn một việc nhỏ nữa là đường về. Sau lễ, người nhận thường ôm cả giải thưởng, hoa ban tổ chức, hoa gia đình, túi tài liệu. Nếu đi xe máy, nên có một người thân nhận giữ toàn bộ hoa, xếp nằm trong túi giấy lớn hoặc thùng xe, để người nhận không phải vừa lái vừa giữ đồ. Về tới nhà, cắt chéo gốc, cắm ngay vào bình nước sạch; bó hoa đã chờ cả buổi cần được uống nước sớm. Với hoa của ban tổ chức, nhiều người tháo giấy gói và cắm chung vào một bình lớn cùng hoa gia đình, vừa gọn vừa thành một bình kỷ niệm của cả ngày.
Chụp ảnh: người nhận, giải thưởng và bó hoa
Ảnh mừng giải thưởng có ba thứ cần có mặt: người nhận, vật kỷ niệm của giải, và người thân. Bó hoa là đạo cụ, không phải nhân vật chính. Người nhận nên cầm kỷ niệm chương hoặc khung bằng ở trước ngực, bó hoa nghiêng sang một bên, thấp hơn mặt.
Một lưu ý nhỏ: nếu đăng ảnh lên mạng, những chi tiết có thông tin cá nhân như họ tên đầy đủ, số hiệu trên giấy khen, nên để người nhận quyết định có hiển thị hay không. Nhiều người không ngại khoe giải thưởng nhưng không thích thông tin cá nhân lan đi.
Ảnh đẹp nhất thường không phải ảnh tạo dáng. Đó là lúc người nhận vừa thấy gia đình ở sảnh, mặt bừng lên. Nên có một người chuyên lo chụp ảnh trong khoảnh khắc ấy, còn người trao hoa chỉ tập trung vào việc trao và ôm. Nếu người nhận có nhiều đồng nghiệp chờ chụp chung, gia đình nên lùi một chút, chụp riêng sau.
Câu nhắn mẫu trên thiệp, viết ngắn: "Mừng anh. Cả nhà biết anh đã bỏ vào đó bao nhiêu buổi tối." Câu này nói tới công sức, không phải danh hiệu, nên hợp với mọi loại giải.
Ai tặng, tặng riêng hay góp chung
Vợ, chồng, con cái. Người thân nhất nên là người trao đầu tiên khi người nhận bước ra sảnh. Bó của người thân nhất không cần to, nhưng nên có một chi tiết riêng: loài hoa từng có trong ngày cưới, màu người đó hay mặc, một tấm thiệp con vẽ. Chi tiết riêng làm bó hoa khác hẳn mọi bó còn lại trong ngày.
Đồng nghiệp. Góp chung một bó đại diện cho cả phòng hoặc cả nhóm dự án, ký tên chung trên thiệp. Năm bó lẻ của năm người cùng phòng chỉ làm người nhận lúng túng, còn một bó chung thì dễ cầm và dễ mang về.
Học trò, cấp dưới. Khi thầy cô, người hướng dẫn hay cấp trên nhận giải, học trò và cấp dưới thường muốn mừng. Một bó chung, trao công khai sau buổi lễ, là cách đúng mực. Tránh tặng riêng quà đắt tiền kèm hoa, vì dễ bị hiểu là gửi gắm, nhất là khi người đó đang có quyền đánh giá mình.
Bạn bè ở xa. Không dự được thì gửi hoa tới nhà vào buổi tối cùng ngày, khi người nhận đã về. Một bó hoa chờ sẵn ở cửa sau một ngày dài đứng chụp ảnh là niềm vui nhẹ nhàng, không phải cầm thêm gì ở hội trường.
Khi giải thưởng không như kỳ vọng
Có những buổi lễ mà người thân đến với kỳ vọng giải cao nhất, rồi nhận về giải thấp hơn hoặc chỉ là giải khuyến khích. Có người được đề cử nhưng không đoạt giải. Lúc đó, bó hoa trên tay người thân thành câu hỏi khó: có nên trao không?
Câu trả lời thường là có, nhưng đổi cách trao. Được đề cử hay lọt vào vòng cuối đã là một thành tích. Hoa lúc này không mừng danh hiệu mà mừng việc người đó đã đi được tới đây. Trao ở chỗ riêng hơn, không ồn ào, không chụp ảnh nếu người đó không muốn. Một câu như "Với nhà mình thì em vẫn đứng đầu" nghe hơi sến; hợp hơn là "Bọn mình tự hào vì em đã làm được việc này".
Tránh nói về ban giám khảo hay so sánh với người đoạt giải. Những câu "ban giám khảo không công bằng", "người kia có quan hệ" không giúp người nhận vui hơn, có khi còn làm họ ngại với đồng nghiệp đang đứng gần.
Nếu người nhận rõ ràng không muốn ai nhắc tới chuyện đó, giữ hoa mang về nhà, cắm bình, không nói gì. Vài hôm sau, khi họ đã ổn, bình hoa đó vẫn ở đó, như một lời nhắc rằng cả nhà vẫn tự hào.
Muốn có người cùng nghĩ một bó gọn, hợp trang phục người nhận và chịu được buổi lễ dài, để lại số ở khung Đặt hoa cuối bài, Hoa Vui gọi lại cùng bạn chọn mẫu.
Câu hỏi thường gặp
Nên tặng hoa trước hay sau khi người thân nhận giải?
Sau. Trước lễ, người nhận thường phải tập trung, có khi phải tổng duyệt lối lên sân khấu; cầm thêm bó hoa chỉ làm vướng. Sau lễ, ở sảnh hoặc bữa tiệc, là lúc người nhận thả lỏng, có thời gian ôm và chụp ảnh với gia đình.
Ban tổ chức đã tặng hoa thì gia đình có cần tặng nữa không?
Không bắt buộc, nhưng hoa của gia đình có ý nghĩa khác hoa nghi thức. Nếu tặng, chọn bó nhỏ hơn, mang màu hay loài hoa người nhận thích, kèm vài dòng viết tay. Người nhận thường giữ thiệp của gia đình lâu hơn nhiều so với bó hoa của buổi lễ.
Có nên gửi hoa tới cơ quan khi đồng nghiệp được khen thưởng?
Được, nhất là khi buổi khen thưởng diễn ra ở nơi khác. Nên gửi bó nhỏ hoặc hoa để bàn, không quá cồng kềnh trong văn phòng chung. Nếu cả phòng muốn tặng, góp một bó đại diện, ký tên chung trên thiệp.
Người nhận giải ở xa, không dự lễ được thì gửi hoa lúc nào?
Có thể gửi đúng ngày lễ tới nơi người nhận đang ở, hoặc gửi khi họ về nhà mang theo giải thưởng. Gửi đúng ngày giúp họ thấy được nhớ tới trong khoảnh khắc ấy; gửi khi về thì có thể kèm buổi gặp mặt, ấm hơn.
Bằng khen trong cơ quan có cần tặng hoa không?
Không có quy định nào phải tặng. Với khen thưởng định kỳ nhiều người cùng nhận, tặng hoa riêng cho một người dễ khiến người khác thấy bị bỏ sót. Nếu muốn mừng, chọn cách chung cho cả nhóm được khen, hoặc mừng riêng ngoài giờ làm.
Có nên tặng hoa cho trẻ nhỏ khi nhận giải ở trường?
Có thể, nhưng mừng sự cố gắng của con, không nhấn vào thứ hạng. Một bó nhỏ vừa tay trẻ, không gai, ít phấn. Nếu nhiều bạn cùng lớp không có hoa, cân nhắc trao ở nhà để con không thành tâm điểm so sánh.
