Hoa mừng khai mạc triển lãm nên chọn tông nhã, không lấn màu tác phẩm, trao cho nghệ sĩ ở khu vực đón khách hoặc sau phần phát biểu khai mạc, và tuyệt đối không đặt sát tranh, ảnh, tượng. Nếu muốn hoa ở lại suốt kỳ trưng bày, một chậu cây hoặc bình hoa bền đặt ở quầy đón khách hợp hơn một bó tươi to chỉ đẹp trong một tối.
Phòng triển lãm khác mọi không gian tặng hoa khác ở một điểm: nhân vật chính ở đây là tác phẩm. Ánh sáng, khoảng trống, màu tường đều được tính để người xem nhìn vào tranh, vào ảnh. Một bó hoa quá rực, đặt sai chỗ, có thể vô tình làm lệch tất cả những tính toán ấy. Bài này giúp bạn mừng người nghệ sĩ mà vẫn tôn trọng không gian của họ.
Vì sao hoa ở phòng triển lãm cần tiết chế
Người làm triển lãm thường mất nhiều tuần để quyết định treo tác phẩm nào cạnh tác phẩm nào, khoảng cách bao nhiêu, chiếu đèn góc nào. Màu tường, độ sáng, đường đi của người xem đều phục vụ một mục đích: để tác phẩm được nhìn rõ nhất. Một lẵng hoa đỏ rực đặt ngay dưới một bức tranh tông xám sẽ kéo mắt người xem ra khỏi bức tranh.
Vấn đề thứ hai là an toàn tác phẩm. Hoa tươi có nước, có phấn, có côn trùng nhỏ đôi khi theo vào; tranh sơn dầu, tranh giấy, ảnh in, tượng gỗ đều có thể bị ảnh hưởng nếu hoa đặt quá gần. Đa số phòng tranh có quy định riêng về chỗ đặt hoa chúc mừng, và nghệ sĩ hay người phụ trách trưng bày thường muốn tự quyết hoa đặt ở đâu.
Vấn đề thứ ba là ảnh chụp. Khai mạc là lúc báo chí, bạn bè chụp nhiều nhất. Nếu hoa che mất một phần tác phẩm trong những tấm ảnh này, những tấm ảnh lan đi suốt kỳ triển lãm sẽ không giúp gì cho nghệ sĩ.
Vì thế, khi tặng hoa ở đây, câu hỏi đầu tiên không phải "hoa gì đẹp" mà là "hoa này sẽ đứng ở đâu". Trả lời được câu đó, việc chọn loài, chọn màu, chọn cỡ sẽ tự khắc rõ ra.
Chọn kiểu hoa theo người tặng và chỗ đặt
Gợi ý dưới đây dựa trên những kiểu triển lãm hay gặp: triển lãm cá nhân, triển lãm nhóm, triển lãm ảnh, triển lãm thủ công.
| Người tặng | Kiểu hoa hợp | Đặt ở đâu | Lưu ý |
|---|---|---|---|
| Gia đình, bạn thân | Bó gọn cầm tay, tông nhã | Nghệ sĩ cầm khi chụp ảnh, sau đó mang về | Không cần to, cần riêng tư |
| Bạn đồng nghiệp, giới nghệ thuật | Bình hoa thấp hoặc chậu cây nhỏ | Quầy đón khách, bàn ký sổ | Hợp để lại suốt kỳ |
| Đơn vị, tổ chức gửi chúc | Lẵng hoa đứng gọn | Sảnh ngoài hoặc lối vào, cách xa tác phẩm | Hỏi trước có chỗ đặt không |
| Học trò, người hâm mộ | Một cành hoa hoặc bó rất nhỏ | Trao tay | Đừng chen khi nghệ sĩ đang tiếp khách |
| Người ở xa | Gửi hoa tới phòng triển lãm ngày khai mạc | Để ban tổ chức quyết chỗ | Ghi rõ tên trên thiệp, dặn giao trước giờ khai mạc |
Về màu sắc, có hai hướng an toàn. Một là chọn tông trung tính như trắng, xanh lá, kem, để hoa không tranh màu với bất cứ tác phẩm nào. Hai là chọn một màu lấy từ chính bộ tác phẩm, như màu chủ đạo của bức tranh trên áp phích triển lãm, dùng nhạt hơn một bậc. Hướng thứ hai tinh tế hơn nhưng cần nhìn trước tác phẩm.
Trao hoa lúc nào trong buổi khai mạc
Trước giờ khai mạc, khi khách mới tới. Nghệ sĩ thường đứng gần lối vào đón khách. Trao hoa lúc này nhanh và tự nhiên; người trong ban tổ chức sẽ nhận lại để đặt đúng chỗ. Đây là lúc tốt nhất cho bình hoa, chậu cây hay lẵng hoa.
Sau phần phát biểu khai mạc. Nhiều buổi khai mạc có phần phát biểu ngắn và cắt băng. Nếu ban tổ chức mời người thân lên tặng hoa, hãy đi theo hướng dẫn. Nếu không mời, chờ phần nghi thức kết thúc, khi khách bắt đầu đi xem tranh.
Giữa lúc nghệ sĩ đang dẫn khách xem. Không nên chen vào. Nghệ sĩ có thể đang giải thích tác phẩm cho một nhà sưu tập, một nhà phê bình hay một nhóm khách. Hãy chờ một khoảng trống, hoặc nhờ người phụ trách báo nghệ sĩ là bạn đang chờ.
Cuối buổi, khi khách đã thưa. Với gia đình và bạn thân, đây thường là lúc tốt nhất. Nghệ sĩ đã mệt, đã thả lỏng, có thời gian chụp ảnh với người thân trước bức tranh mình thích nhất.
Khi không gặp được nghệ sĩ. Buổi khai mạc đông, nghệ sĩ bị cuốn đi liên tục. Nếu chờ mãi không có khoảng trống, gửi hoa cho người phụ trách kèm thiệp ghi tên, nhắn cho nghệ sĩ một tin ngắn rằng mình đã tới và đã gửi hoa. Nghệ sĩ sẽ thấy tin nhắn ấy vào cuối ngày, lúc đọc lại mọi lời chúc.
Khi nghệ sĩ là người thân: hoa cho cả những ngày dựng triển lãm
Ít ai nghĩ tới, nhưng những ngày trước khai mạc mới là lúc người nghệ sĩ mệt nhất. Họ chở tác phẩm, đo tường, khoan móc, chỉnh đèn tới khuya, có khi phải treo lại cả một bức tường vì thấy không ổn. Nếu bạn là vợ, chồng, con hay bạn thân của người nghệ sĩ, một bó hoa nhỏ mang tới phòng triển lãm trong buổi dựng, kèm hộp cơm và chai nước, sẽ được nhớ lâu hơn bó hoa tối khai mạc.
Hoa lúc này không cần đẹp để chụp ảnh. Một cành hoa trong cái lọ thuỷ tinh đặt ở góc bàn làm việc tạm của nghệ sĩ, xa khu vực treo tác phẩm, là đủ. Nhớ hỏi trước chỗ nào đặt được, vì trong lúc dựng, sàn phòng thường bày đầy khung, dụng cụ, thùng đóng gói.
Tối khai mạc, người thân lại có một vai trò khác: giúp nghệ sĩ đón khách, nhận hoa của khách hộ, ghi nhớ ai đã gửi gì để sau này nghệ sĩ cảm ơn. Một cuốn sổ nhỏ hoặc ghi chú trên điện thoại liệt kê người gửi hoa, kèm ảnh chụp từng lẵng, là món quà thực tế mà nghệ sĩ nào cũng cần sau buổi khai mạc bận rộn.
Còn bó hoa riêng của gia đình thì giữ lại tới cuối buổi, khi khách đã về. Lúc ấy cả nhà đứng trước bức tranh nghệ sĩ thích nhất, chụp một tấm ảnh, rồi mang hoa về nhà.
Hoa ở lại suốt kỳ triển lãm
Một triển lãm có thể kéo dài từ vài ngày tới vài tuần. Bó hoa tươi tặng tối khai mạc thường chỉ đẹp hai ba ngày trong phòng có điều hoà, sau đó ai sẽ thay nước, ai sẽ dọn? Câu hỏi này thực tế hơn nhiều người nghĩ, vì nghệ sĩ không phải lúc nào cũng có mặt ở phòng triển lãm.
Nếu muốn món quà của bạn có mặt suốt kỳ, có ba lựa chọn. Chậu cây xanh hoặc lan chậu nhỏ chỉ cần tưới ít, đặt ở quầy đón khách vẫn đẹp sau nhiều ngày. Bình hoa khô hoặc hoa bền không cần nước, không lo phấn hoa, hợp với không gian nhạy cảm. Hoa tươi gửi hai lần: một bó cho tối khai mạc, một bó nhỏ cho buổi bế mạc hoặc một buổi nói chuyện giữa kỳ, để nghệ sĩ có hoa vào những lúc còn có khách.
Khi chọn hoa khô, tránh loại rụng vụn nhiều hoặc nhuộm màu dễ phai lên mặt bàn. Khi chọn chậu, tránh chậu nặng, đất ướt, nhiều đĩa lót có thể đọng nước trên sàn phòng tranh.
Sau khi triển lãm kết thúc, chậu cây có thể theo nghệ sĩ về xưởng vẽ. Nhiều người giữ những chậu cây như vậy rất lâu, như một kỷ niệm của triển lãm đầu tiên.
Nếu bạn gửi hoa tươi và biết nghệ sĩ không trực ở phòng hằng ngày, có thể nhờ tiệm chọn loài lâu tàn trong phòng lạnh như cúc, cẩm chướng, lan cắt cành, và dặn người phụ trách thay nước hai ngày một lần. Một bình hoa héo rũ ở quầy đón khách giữa kỳ triển lãm còn kém hơn không có hoa.
Triển lãm ảnh, triển lãm nhóm và triển lãm của con
Triển lãm ảnh thường có ánh sáng trắng, ảnh in khổ lớn, khung kính. Kính phản chiếu mọi thứ trước nó, nên một bó hoa màu rực đặt đối diện một bức ảnh có kính sẽ hiện lên trong chính bức ảnh khi người xem nhìn vào. Vì vậy với triển lãm ảnh, càng cần đặt hoa xa tường treo và chọn màu dịu.
Triển lãm nhóm có nhiều nghệ sĩ. Nếu bạn chỉ quen một người, tặng hoa trực tiếp cho người đó, không cần đặt lẵng hoa mang tên riêng một người giữa không gian chung, vì những nghệ sĩ khác cũng đang có mặt. Bó cầm tay trao riêng là tế nhị nhất.
Triển lãm của con ở trường, ở trung tâm, ở nhà văn hoá là dịp rất đáng mừng. Trẻ thường hồi hộp khi bố mẹ tới xem tranh mình treo trên tường. Một bông hoa nhỏ, trao trước bức tranh của con, chụp chung một tấm ảnh, là đủ. Mừng sự cố gắng và niềm vui vẽ, đừng hỏi "tranh con có được giải không" hay so với tranh bạn bên cạnh.
Với nghệ nhân thủ công như gốm, mây tre, thêu, không gian thường gần gũi hơn, có khi là xưởng mở cửa. Hoa đồng nội, cành lá đơn giản trong bình gốm thường hợp hơn bó hoa gói giấy bóng.
Mừng nghệ sĩ không chỉ bằng hoa
Với nhiều nghệ sĩ, nhất là người mới làm triển lãm cá nhân lần đầu, điều họ nhớ nhất không phải số bó hoa mà là ai đã tới, ai đã đứng lâu trước tranh, ai đã hỏi một câu thật. Bó hoa là lời chào; sự chú ý của bạn với tác phẩm là món quà thật.
Một vài cách mừng khác đi kèm hoa: ký sổ cảm tưởng bằng vài dòng cụ thể về một tác phẩm bạn thích; chụp ảnh tác phẩm (nếu được phép) và chia sẻ kèm tên nghệ sĩ; quay lại xem lần hai vào một ngày vắng khách và báo cho nghệ sĩ biết; giới thiệu triển lãm cho người bạn biết sẽ thích. Nếu có điều kiện và thật sự thích, mua một tác phẩm nhỏ là cách ủng hộ trực tiếp nhất, nhưng không ai nên thấy bị ép phải mua.
Câu nhắn mẫu trên thiệp: "Mừng bạn mở cửa xưởng vẽ cho mọi người vào xem. Mình đứng lâu nhất trước bức thứ ba." Câu nói cụ thể như vậy cho nghệ sĩ thấy bạn đã thật sự nhìn.
Nếu bạn cần một bình hoa tông nhã đặt quầy đón khách hoặc chậu cây ở lại suốt kỳ, để lại số ở khung Đặt hoa cuối bài, Hoa Vui gọi lại hỏi thêm về không gian rồi cùng chọn mẫu.
Câu hỏi thường gặp
Có nên đặt lẵng hoa đứng ngay dưới tác phẩm của nghệ sĩ?
Không nên. Lẵng hoa đặt sát tranh hay ảnh làm lệch bố cục trưng bày, dễ lọt vào ảnh chụp tác phẩm và có nguy cơ nước, phấn hoa ảnh hưởng tới tác phẩm. Nên để ban tổ chức đặt ở sảnh ngoài hoặc lối vào.
Tặng hoa mừng triển lãm cho hoạ sĩ nam có nên không?
Có. Mừng triển lãm là mừng công việc nghệ thuật, không phân biệt nam nữ. Nếu ngại bó hoa điệu, chọn chậu cây, bình cành lá xanh, hoặc bó tông trung tính, dáng gọn. Nhiều hoạ sĩ thích cây hơn hoa vì giữ được lâu ở xưởng vẽ.
Gửi hoa tới phòng triển lãm thì giao lúc nào?
Trước giờ khai mạc một khoảng để ban tổ chức kịp đặt, không giao giữa lúc đang phát biểu hay cắt băng. Nên hỏi người phụ trách trưng bày nơi nhận hoa và người ký nhận, để hoa không bị để tạm ở chỗ chắn lối đi.
Triển lãm kéo dài nhiều tuần thì tặng hoa vào ngày nào?
Ngày khai mạc vẫn là ngày nhiều ý nghĩa nhất. Nếu không đến được, buổi bế mạc hoặc một buổi nói chuyện giữa kỳ cũng là dịp hợp. Hoa tới vào ngày vắng khách nhiều khi làm nghệ sĩ vui bất ngờ hơn ngày đông.
Phòng triển lãm cấm hoa tươi thì mừng thế nào?
Một số không gian trưng bày nhạy cảm hạn chế hoa tươi vì độ ẩm và côn trùng. Khi đó chọn hoa khô ít rụng, chậu cây đặt ở sảnh ngoài nếu được phép, hoặc tặng hoa riêng cho nghệ sĩ ở bữa tiệc sau khai mạc. Một tấm thiệp viết tay vẫn luôn được.
Có nên tặng hoa kèm tiền mừng cho nghệ sĩ?
Thường không cần ở buổi khai mạc. Nếu muốn ủng hộ tài chính, mua tác phẩm hoặc sách, ấn phẩm của triển lãm là cách tự nhiên hơn. Phong bì trao giữa phòng triển lãm đông người dễ làm nghệ sĩ ngại.
